Email: kinhdoanh@pccc.vn
Catalog FireSmart 07.2026Sơn chống cháy kết cấu thép: cần loại nào, định mức và giá 2026
Sơn chống cháy kết cấu thép (sơn trương nở, intumescent) là lớp phủ mỏng, khi gặp nhiệt sẽ nở lên nhiều lần tạo thành lớp than xốp cách nhiệt, giữ cho cột và dầm thép chưa đạt tới nhiệt độ mất khả năng chịu lực trong số phút mà công trình cần.
Trước khi hỏi giá, có một câu nên hỏi trước: kết cấu này cần chịu lửa bao nhiêu phút, và có bắt buộc phải sơn không? Quy chuẩn đặt mức khác nhau cho từng loại cấu kiện — cột khác dầm, dầm khác xà gồ — và có trường hợp không yêu cầu gì cả. Trả lời câu đó trước thường tiết kiệm nhiều hơn là mặc cả đơn giá.
Cập nhật 25/8/2026 — căn cứ: QCVN 06:2022/BXD Bảng 4, mục 4.13 và 4.14.
✅ Tư vấn xác định R yêu cầu và dự trù khối lượng sơn: 0876.666.114
1. Kết cấu thép của bạn cần chịu lửa bao nhiêu phút?
Bảng 4 của QCVN 06:2022/BXD quy định giới hạn chịu lửa tối thiểu của từng loại cấu kiện theo bậc chịu lửa của nhà. Đây là bảng cần xem trước tiên, vì nó quyết định khối lượng và chi phí:
| Bậc chịu lửa của nhà | Tường chịu lực, cột, bộ phận chịu lực khác | Sàn tầng | Giàn, dầm, xà gồ | Tường buồng thang bộ |
|---|---|---|---|---|
| I | R 120 | REI 60 | R 30 | REI 120 |
| II | R 90 | REI 45 | R 15 | REI 90 |
| III | R 45 | REI 45 | R 15 | REI 60 |
| IV | R 15 | REI 15 | R 15 | REI 45 |
| V | Không quy định | |||
💡 Ba điều rút ra ngay từ bảng này:
- Cột và dầm không cùng một mức. Nhà bậc I: cột R 120 nhưng giàn – dầm – xà gồ chỉ R 30. Nếu một báo giá áp R 120 cho toàn bộ khung thép thì phần mái đang bị tính thừa.
- Nhà bậc IV chỉ cần R 15 cho hầu hết cấu kiện — chi phí khác hẳn so với R 90 hay R 120.
- Nhà bậc V không quy định giới hạn chịu lửa cho các cấu kiện trong bảng.
Khi nào xà gồ mái không phải sơn?
Chú thích 2 của Bảng 4 cho phép không quy định giới hạn chịu lửa của tấm lợp và xà gồ đỡ tấm lợp khi thoả mãn đồng thời hai điều kiện:
- Mặt dưới xà gồ nằm cách sàn ngay dưới chúng một khoảng tối thiểu 6,1 m;
- Tấm lợp và xà gồ làm từ vật liệu không cháy hoặc cháy yếu (Ch1).
Miễn trừ này không áp dụng cho nhà, khoang cháy, gian phòng nhóm F3.1, F3.2 (thương mại, dịch vụ), nhà sản xuất và nhà kho nhóm F5, và các hạng A, B, C. Với nhà xưởng thông thường thuộc F5 thì không được miễn — nhưng vẫn chỉ ở mức R 15 nếu nhà bậc II đến IV.
Cách kiểm tra cấu kiện thép có cần bảo vệ hay không, kèm ví dụ tính toán, xem bài tính toán cho cấu kiện thép không cần bảo vệ chống cháy (xà gồ thép C, Z).
2. Vì sao chiều dày sơn mỗi chỗ một khác?
Chiều dày màng khô cần thiết không chỉ phụ thuộc cấp R, mà phụ thuộc hệ số tiết diện của chính thanh thép đó — thường ký hiệu Hp/A (chu vi tiếp xúc lửa chia diện tích mặt cắt, đơn vị 1/m):
- Thanh thép mảnh — Hp/A lớn — nóng lên nhanh, cần lớp sơn dày hơn để đạt cùng số phút.
- Thanh thép đặc, tiết diện lớn — Hp/A nhỏ — nóng chậm, cần lớp mỏng hơn.
- Cùng một cây thép, bọc 3 mặt hay 4 mặt cũng cho Hp/A khác nhau.
Vì vậy một báo giá nghiêm túc phải kèm bảng tra chiều dày màng khô theo Hp/A và theo cấp R của chính loại sơn đang chào, lấy từ báo cáo thử nghiệm của nhà sản xuất. Báo giá chỉ ghi “sơn R90, x đồng/m²” mà không có bảng tra thì chưa đủ căn cứ để nghiệm thu.
Hệ sơn đầy đủ thường gồm ba lớp: lớp lót chống gỉ (epoxy giàu kẽm, khoảng 50–75 µm) → lớp sơn trương nở theo bảng tra chiều dày → lớp phủ màu bảo vệ (polyurethane, khoảng 40–60 µm) để chống tia UV và ẩm cho lớp trương nở.
3. Hai điều quy chuẩn đòi mà hồ sơ hay thiếu
Mục 4.13 và 4.14 QCVN 06:2022/BXD đặt ra hai điều kiện ít khi thấy trong hồ sơ chào thầu sơn chống cháy:
| Yêu cầu | Nội dung | Ý nghĩa thực tế |
|---|---|---|
| Chu kỳ thay thế, khôi phục | Mục 4.13: tài liệu kỹ thuật của lớp phủ, lớp ngâm tẩm chống cháy phải chỉ rõ chu kỳ thay thế hoặc khôi phục tuỳ điều kiện khai thác sử dụng | Sơn chống cháy không phải làm một lần là xong. Phải có kế hoạch kiểm tra và sơn lại trong hồ sơ vận hành |
| Vị trí không được dùng lớp phủ | Mục 4.13: không cho phép dùng lớp bảo vệ chống cháy tại các vị trí mà ở đó không thể khôi phục hoặc định kỳ thay thế lớp bảo vệ | Cấu kiện bị che khuất vĩnh viễn sau trần, trong hộp kỹ thuật kín — phải chọn giải pháp khác, không dùng sơn |
| Phải có thử nghiệm | Mục 4.14: hiệu quả của vật liệu xử lý chống cháy phải được đánh giá bằng thử nghiệm | Chứng minh bằng báo cáo thử nghiệm, không bằng catalogue |
| Yêu cầu hoàn thiện | Mục 4.13: lớp phủ xử lý trên bề mặt hở phải đáp ứng các yêu cầu đặt ra cho việc hoàn thiện cấu kiện đó | Lớp phủ màu ngoài cùng cũng phải đạt yêu cầu về vật liệu hoàn thiện |
4. Giá sơn chống cháy năm 2026
4.1 Giá thi công trọn gói (đồng/m² bề mặt thép)
| Cấp | Dải giá thị trường | Thường gặp ở |
|---|---|---|
| R 60 | 250.000 – 380.000 đ/m² | Nhà xưởng thấp tầng |
| R 90 | 380.000 – 550.000 đ/m² | Nhà xưởng lớn, trung tâm thương mại |
| R 120 | 550.000 – 780.000 đ/m² | Nhà cao tầng, bệnh viện, công trình đặc thù |
Giá trọn gói thị trường thường gồm vật tư, nhân công và máy phun; chưa gồm giàn giáo, VAT và chi phí ngoài tỉnh. Để hình dung quy mô: với 3.000 m² bề mặt thép, chênh lệch giữa R 60 và R 120 vào khoảng một tỉ đồng — đó chính là lý do bước tra R yêu cầu ở mục 1 quan trọng đến vậy.
4.2 Giá mua vật tư
| Loại | 60 phút | 90 phút | 120 phút |
|---|---|---|---|
| Gốc nước | 1.150.000 – 1.350.000 đ/thùng | 1.350.000 – 1.650.000 đ/thùng | 1.650.000 – 2.050.000 đ/thùng |
| Gốc dung môi | — | 1.750.000 – 2.200.000 đ/thùng | 2.200.000 – 2.900.000 đ/thùng |
Tính theo khối lượng, sơn chống cháy 90 phút trên thị trường vào khoảng 109.000 đ/kg; sơn phủ alkyd khoảng 78.000 đ/kg; dung môi khoảng 68.000 đ/kg. Nhóm sơn chống cháy phổ thông cho kim loại được chào khoảng 120.000 đ/m² và cho gỗ khoảng 80.000 đ/m² — chênh lệch với nhóm trương nở R 60 đến R 120 ở mục 4.1 chủ yếu đến từ chiều dày màng khô, không phải từ thương hiệu.
PCCC.vn cung cấp ở tất cả các phân khúc trong dải giá trên, cả gốc nước và gốc dung môi, cả bán vật tư và thi công. Báo giá chính thức lập sau khi có: bậc chịu lửa của nhà, thống kê cấu kiện kèm Hp/A, và điều kiện thi công tại hiện trường.
5. Thi công và nghiệm thu cần lưu ý gì?
- Xử lý bề mặt trước khi sơn. Thép phải sạch gỉ, khô, hết dầu mỡ. Lớp trương nở bám trên nền gỉ sẽ bong cùng lớp gỉ, mất tác dụng trước cả khi có cháy.
- Đo chiều dày màng ướt trong lúc phun và màng khô sau khi khô. Đây là bằng chứng nghiệm thu quan trọng nhất — số liệu phải khớp bảng tra theo Hp/A của từng nhóm cấu kiện.
- Không bỏ lớp phủ ngoài cùng. Lớp trương nở hút ẩm; thiếu lớp phủ bảo vệ thì tuổi thọ giảm nhanh, nhất là ở nhà xưởng có hơi ẩm hoặc hoá chất.
- Ghi lại chu kỳ kiểm tra và sơn lại vào hồ sơ vận hành, theo đúng mục 4.13.
- ⚠️ Sơn chống cháy không thay được kết cấu ngăn cháy. Tường, vách, sàn ngăn cháy và các lỗ xuyên vẫn phải xử lý riêng — xem keo và vật tư chèn bịt lỗ xuyên, tường ngăn cháy và cửa chống cháy.
Sơn chống cháy nằm trong nhóm vật liệu, cấu kiện ngăn cháy, chống cháy — xem toàn cảnh tại danh mục thiết bị PCCC theo Nghị định 105/2025, và hệ thống văn bản kỹ thuật tại trang tổng hợp tiêu chuẩn – quy chuẩn PCCC.
✅ Gửi bản vẽ kết cấu để nhận dự trù khối lượng và báo giá sơn chống cháy — 0876.666.114.
6. Câu hỏi thường gặp
Sơn chống cháy hoạt động thế nào?
Khi nhiệt độ tăng, lớp sơn trương nở lên nhiều lần chiều dày ban đầu, tạo thành lớp than xốp cách nhiệt bao quanh thanh thép, làm chậm tốc độ tăng nhiệt của thép và kéo dài thời gian cấu kiện còn giữ được khả năng chịu lực.
Kết cấu thép của tôi cần R bao nhiêu?
Tra Bảng 4 QCVN 06:2022/BXD theo bậc chịu lửa của nhà. Ví dụ nhà bậc I: cột và bộ phận chịu lực R 120, giàn – dầm – xà gồ R 30; nhà bậc II: cột R 90, giàn – dầm – xà gồ R 15; nhà bậc IV: hầu hết R 15; nhà bậc V không quy định.
Có phải xà gồ mái nào cũng phải sơn chống cháy không?
Không. Chú thích 2 Bảng 4 cho phép không quy định giới hạn chịu lửa của tấm lợp và xà gồ đỡ tấm lợp khi thoả mãn đồng thời hai điều kiện: mặt dưới xà gồ cách sàn ngay dưới tối thiểu 6,1 m, và tấm lợp cùng xà gồ làm từ vật liệu không cháy hoặc cháy yếu Ch1. Miễn trừ này không áp dụng cho nhóm F3.1, F3.2, nhà sản xuất và nhà kho nhóm F5, và các hạng A, B, C.
Giá sơn chống cháy kết cấu thép bao nhiêu một mét vuông?
Dải giá thi công trọn gói tháng 8/2026: R 60 khoảng 250.000 – 380.000 đồng, R 90 khoảng 380.000 – 550.000 đồng, R 120 khoảng 550.000 – 780.000 đồng mỗi mét vuông bề mặt thép. Giá thường chưa gồm giàn giáo và VAT.
Sơn chống cháy có phải sơn lại định kỳ không?
Có. QCVN 06:2022/BXD mục 4.13 yêu cầu tài liệu kỹ thuật của lớp phủ chống cháy phải chỉ rõ chu kỳ thay thế hoặc khôi phục tuỳ điều kiện khai thác sử dụng, và không cho phép dùng lớp bảo vệ chống cháy ở vị trí không thể khôi phục hoặc định kỳ thay thế.
Mua sơn chống cháy và thi công ở đâu?
Công ty CP Dịch vụ Kỹ thuật PCCC Việt Nam (PCCC.vn) cung cấp sơn chống cháy kết cấu thép cả gốc nước và gốc dung môi, bán vật tư hoặc thi công, kèm dự trù khối lượng theo hệ số tiết diện cấu kiện. Hotline 0876 666 114.
Cập nhật bài viết nổi bật
Tìm hiểu về tải trọng cháy – Lê Ngọc Tùng