NFPA là gì? Hiệp hội Phòng cháy Quốc gia Hoa Kỳ

NFPA (viết tắt của National Fire Protection Association — Hiệp hội Phòng cháy Quốc gia Hoa Kỳ) là một tổ chức phi lợi nhuận quốc tế có trụ sở tại Hoa Kỳ, chuyên biên soạn và ban hành các bộ code và tiêu chuẩn về phòng cháy, an toàn điện và an toàn sinh mạng. Dù là tổ chức tư nhân của Mỹ, các tài liệu của NFPA được viện dẫn và áp dụng ở rất nhiều quốc gia, trở thành một trong những hệ tiêu chuẩn PCCC có ảnh hưởng nhất thế giới.

Lịch sử ra đời (1896)

Cuối thế kỷ 19, hệ thống chữa cháy tự động sprinkler bắt đầu phổ biến trong các nhà máy ở Mỹ, nhưng lại được lắp đặt theo vô số quy cách khác nhau — riêng khu vực quanh Boston đã tồn tại nhiều tiêu chuẩn ống và cách bố trí vòi phun mâu thuẫn nhau. Năm 1895, một nhóm đại diện các công ty bảo hiểm cháy lập ra Ủy ban về Bảo vệ bằng Sprinkler Tự động để thống nhất quy cách. Từ nỗ lực đó, ngày 6/11/1896, NFPA chính thức được thành lập. Tài liệu đầu tiên của NFPA chính là tiêu chuẩn về lắp đặt hệ thống sprinkler — tiền thân của NFPA 13 ngày nay.

Những thảm họa cháy định hình tiêu chuẩn

Nhiều tiêu chuẩn quan trọng của NFPA ra đời sau các thảm kịch:

• Cháy nhà hát Iroquois (Chicago, 1903) — hàng trăm người chết vì lối thoát bị khóa, giấu — cho thấy tầm quan trọng của lối thoát nạn.
• Cháy xưởng may Triangle Shirtwaist (New York, 1911) khiến 146 công nhân thiệt mạng, phần lớn là nữ công nhân trẻ, do cửa thoát nạn bị khóa để chống trộm. Thảm kịch này thúc đẩy NFPA lập Ủy ban An toàn Sinh mạng năm 1913, dẫn tới Building Exits Code (1927) — tiền thân của NFPA 101.
• Cháy hộp đêm Cocoanut Grove (Boston, 1942) làm 492 người chết — một trong những vụ cháy công trình tập trung đông người thảm khốc nhất lịch sử Mỹ — càng thúc đẩy việc hoàn thiện Life Safety Code (NFPA 101) về lối thoát, sức chứa và vật liệu hoàn thiện.

Bộ code và tiêu chuẩn NFPA

Đến nay NFPA ban hành hơn 300 bộ code và tiêu chuẩn, xây dựng theo quy trình đồng thuận (consensus) mở với sự tham gia của chuyên gia, cơ quan quản lý và doanh nghiệp. Một số tài liệu nổi tiếng:

• NFPA 1 — Fire Code (quy tắc phòng cháy tổng quát).
• NFPA 13 — Lắp đặt hệ thống sprinkler.
• NFPA 72 — National Fire Alarm and Signaling Code (báo cháy và tín hiệu).
• NFPA 101 — Life Safety Code (an toàn sinh mạng).
• NFPA 92 — Smoke Control Systems (kiểm soát khói).
• NFPA 70 — National Electrical Code (NEC, an toàn điện).

Liên hệ với Việt Nam

Việt Nam có hệ tiêu chuẩn, quy chuẩn riêng (TCVN, QCVN) và NFPA không đương nhiên bắt buộc. Tuy nhiên NFPA xuất hiện thường xuyên trong thực tế: nhiều thiết bị PCCC nhập khẩu ghi tham chiếu NFPA — nhưng chứng nhận sản phẩm thực chất là UL Listed / FM Approved, bản thân NFPA không cấp chứng nhận cho sản phẩm; các dự án có vốn đầu tư nước ngoài, nhà máy đa quốc gia, khách sạn thương hiệu quốc tế thường yêu cầu thiết kế theo NFPA; và một số giải pháp kỹ thuật tham chiếu NFPA khi tiêu chuẩn Việt Nam chưa quy định. Hiểu NFPA giúp chủ đầu tư và đơn vị thi công đối chiếu đúng khi làm việc với hồ sơ quốc tế.

Câu hỏi thường gặp

Áp dụng NFPA ở Việt Nam có hợp lệ không? Công trình tại Việt Nam trước hết phải tuân thủ QCVN/TCVN hiện hành. NFPA có thể được áp dụng bổ sung theo yêu cầu của chủ đầu tư, hợp đồng hoặc khi được viện dẫn — nhưng không thay thế nghĩa vụ tuân thủ quy chuẩn Việt Nam.

NFPA khác ISO ở điểm nào? NFPA là bộ code của một tổ chức Hoa Kỳ, thiên về áp dụng thực hành; ISO là tiêu chuẩn quốc tế mang tính đồng thuận toàn cầu. Nhiều nước, trong đó có Việt Nam, nội luật hóa theo hướng ISO.

Xem thêm: Hub tiêu chuẩn – quy chuẩn PCCC · PCCC là gì.